“Ey mo’minlar, taqvoli kishilar bo’lishingiz uchun sizlardan ilgari o’tganlarga farz qilingani kabi sizlarga ham sanoqli kunlarda ro’za tutish farz qilindi”. (Baqara:183).
Imom Buxoriy va Muslim, Ibn Umar roziyallohu anhudan rivoyat qiladi, Rasululloh sollallohu alayhi va sallam dedilar: “(Ramazon oyining) hilol(ini) ko’rib ro’za tutinglar, (shavvol oyining) hilol(ini) ko’rib og’zingizni ochinglar (ya’ni ro’zani tugatinglar)! Agar sizlarga bulutli bo’lsa, (oyni) o’ttiz kun qilinglar!”.
Milodiy 2014 yilgi Ramazon taqvimi bo’yicha 28 iyun kunidan boshlanmoqda, ammo hadisga muvofiq oyning ko’rinishiga qarab bir kunga farq qilishi mumkin.
Payg’ambarimiz, sahobalar, tobeinlar, taba tobeinlar va keyingi Xalifalar davridagi musulmonlar Ramazon oyini o’zgacha bir mushtoqlik bilan kutib olishar, unga qattiq ahamiyat berishar, bu oyning kelishidan boshlari osmonga etgudek quvonib, alohida tayyorgarlik ko’rishar edi. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam Ramazonga etkazishini so’rab Allohga duo qilardilar. Anas roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi:
Rasululloh sollallohu alayhi va sallam Rajab oyi kirganida: “Parvardigoro, Rajab va Sha’bonni bizlar uchun barakotli qilgin va bizlarni Ramazonga etkazgin”, deb duo qilardilar. (Imom Ahmad, Tabaroniy, Bayhaqiy rivoyatlari).
Musulmonlar uni: “Parvardigoro, Ramazon oyi kirib kelmoqda. Uni bizga, bizni unga salomat etkazgin, uning ro’zasi va tarovehlarini bizga nasib ayla. Unda bizni ibodatga astoydil bel bog’lashimizga muvaffaq qilib, yalqovlik va sustlikdan uzoq qil. Unda bizni fitnalardan asra”, degan iltijolar bilan kutib olishardi.
Chunki, ular Ramazonning fazilatini, bu oyda o’zlariga bo’ladigan Allohning fazlu marhamatlarini, Alloh taolo bandalariga mo’l-ko’l rahmatini tushirishini, ular ustiga fayzu barakotini yog’dirishini, rizqi ro’zlarini serob qilishini hamda ularni gunoh-xatolardan asrashini yaxshi bilardilar. Chunki, bu oyda ular uchun jannatlarning darvozalari ochilib, jahannam qopqalari berkitiladi. Mo’min uchun bu oydan afzali yo’q, bu oyda qilingan amallardan afzalroq amal yo’q. Bu, haqiqatan, mo’minlar uchun g’animat oyidir.
Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisda Rasululloh sollallohu alayhi va sallam marhamat qildilar, “Sizlarga ushbu oyingiz kirib kelmoqda. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam qasamyod qiluvchi Zotga (Allohga) qasamki, musulmonlarga bu oydan ko’ra yaxshiroq oy, munofiqlar uchun esa bu oydan ko’ra yomonroq oy aslo kelmagan. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam qasamyod qiluvchi Zotga qasamki, albatta, Alloh bu oyning ajru savobini va in’omlarini, hamda uning gunoh va baxtsizliklarini uni kiritmasdan ilgariyoq yozib qo’yadi. Zero, mo’min kishi bu oyda ibodat qilish uchun (avvaldan) kuch-quvvatni hozirlab qo’yadi, munofiq esa bu oyda (imkoni bo’ldi deguncha ziyon etkazish maqsadida) mo’minlarning g’aflat va zaiflik onlarini poylab yuradi. Bu mo’min uchun g’animat fursatdir”. (Imom Ahmad va Ibn Xuzayma rivoyatlari).
Bu oy mo’min uchun ibodatlari g’animat bo’lgan oydir, unda namoz va sadaqotlarning ajri bir necha barobar ziyoda qilinadi, ro’za bilan birgalikda taroveh namozlari ajridan foydalanib qolish imkoni beriladi.
Darhaqiqat, Rasululloh sollallohu alayhi va sallam Ramazon oyining fazilatidan mahrum bo’lgan odam endi boshqa oylarda hargiz unga etolmasligini, Ramazonda gunohlari mag’firat qilinmagan insonni Alloh jahannamning uzoq qa’riga uloqtirishini xabar berganlar.
Payg’ambarimiz Muhammad sollallohu alayhi va sallam bir kuni minbarga ko’tarilayotib, “Omin… Omin… Omin…” dedilar. Sahobalar bunday deyishlarining sababini so’rashganda: “Huzurimga Jabroil kelib: Kim Ramazon oyiga etsa-yu, gunohlari mag’firat qilinmagan bo’lsa, Alloh uni (O’z rahmatidan) uzoqlashtirib, do’zaxga uloqtirsin, “Omin” deng, dedi, men “Omin” dedim. Kim ota-onasini yoki ulardan birini (keksalik paytlarida) topgan bo’lsa-yu, (ularni norozi qilib) gunohlari kechirilmagan bo’lsa, Alloh uni (O’z rahmatidan) uzoqlashtirib, do’zaxga uloqtirsin, “Omin” deng, dedi, men “Omin” dedim. Kim sizning nomingiz zikr etilganda sizga salavot aytmasa, Alloh uni (O’z rahmatidan) uzoqlashtirib, do’zaxga uloqtirsin, “Omin” deng, dedi, men “Omin” dedim”, dedilar. (Tabaroniy, Bayhaqiy, Abu Ya’lo, Ibn Hibbon rivoyatlari).
Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisda Rasululloh sollallohu alayhi va sallam aytganlar:
“Ramazon oyida mening ummatimga ulardan avvalgi ummatlarga berilmagan beshta xislat berildi:
1) Ro’zador og’zining bo’yi Allohning nazdida mushk hididan xushbo’yroqdir;
2) Ularga to iftor qilgunlariga qadar maloikalar istig’for aytib turadilar;
3) Alloh azza va jalla har kuni jannatini ziynatlaydi, so’ng unga: “Solih bandalarim mashaqqat va ozorlardan qutilib, senga kelishlariga oz qoldi”, deydi.
4) U kunda shaytonlarning ashaddiylari zanjirband qilinib, boshqa payt qilib yurgan ishlariga erisha olishmaydi;
5) Ramazonning oxirgi kechasida ro’zadorlarning gunohlari mag’firat qilinadi.
Shunda: – «Yo Rasulalloh, u kecha qadr kechasimi?» – deb so’radilar.
– “Yo’q, xizmatchi qachonki ishini tugatsa uning haqini to’la qilib beriladi”, – dedilar.
(Imom Ahmad rivoyati).
Biz Buyuk Alloh Taolodan bizlarni yaxshiliklarga muvaffaq qilishini, yaxshi ishlarga qadam qo’yishni bizlarga nasib aylashini, bizlarni yomonliklardan uzoq qilishini, qadamlarimizni yomonlikdan tiyishini, sodat asri va keyingi davrdagi musulmonlarga bergani kabi bizlarni ham Ramazon oyida O’z nusrati bilan rizqlantirishini, islomiy Xalifalik davlatini qayta barpo bo’lishini tezlatish orqali Islom va musulmonlarni aziz qilishini hamda bizlarni O’zining marhamati bilan do’zaxdan ozod qilinuvchilar safida qilishini so’raymiz. U eshituvchi va ijobat qiluvchi Zotdir.