Qozog’iston parlamenti Majlisi chorshanba kuni bo’lib o’tgan navbatdagi yig’ilishida “Ekstremizm va terrorizmga qarshi kurash masalalari bo’yicha Qozog’iston respublikasining ayrim qonunlariga o’zgartirish va qo’shimchalar kiritish to’g’risida”gi qonun loyihasini ma’qulladi.
“Qonun loyihasidan asosiy maqsad ekstremizm va terrorizmga qarshi kurash sohasida munosabatlarni izga solib turuvchi qonunchilikni takomillashtirishdan iborat. Qonun loyihasi bilan fuqarolik sud ishlarini yuritish, Yer kodeksi hamda boshqa yana qator qonunlarga o’zgartirish va qo’shimchalar kiritiladi”, – dedi xavfsizlik va mudofaa masalalari bo’yicha Majlis Qo’mitasi raisi Mavlon Ashimbaev.
Turkiston:
Har qanday xalqaro qonun va me’yorlarni mensimay Rossiya tomonidan Qrimni anneksiya qilib olinishi Qozog’iston prezidentini xalovatini o’g’irlab qo’ydi. Chunki, Qozog’istonning Rossiya bilan chegaradosh bo’lgan shimoliy mintaqalarida rusiyzabonlar ko’pchilikni tashkil etadi va Rossiya istagan vaqtda “o’z fuqarolarini himoya qilish” bahonasi bilan bu erda ham tartibsizliklar keltirib chiqarishi va o’zi istagan vaqtda bu mintaqalarni ham “referendum” yo’li bilan o’z hududiga qo’shib olishi mumkin bo’ladi. Bu esa Nazaboev uchun istalmagan ish hisoblanadi. Shu sabali Nazarboev tashabbusi bilan Qozog’iston jinoyat kodekisiga yangidan-yangi o’zgartirish va qo’shimchalar kiritilmoqda.
Avvalroq, 7 aprel kuni Qozog’iston Jinoyat kodeksi o’zgartirish kiritilgan edi. Yangi qabul qilingan qonun loyihasiga ko’ra endilikda Qozog’iston hududiy yaxlitligini noqonuniy o’zgartirishga chaqiriqlar uchun 10 yilgacha ozodlikdan mahrum etish jazosi belgilanishi nazarda tutilgan.
“Jinoyat kodeksi loyihasiga, separatistik harakatlar uchun jinoiy javobgarlikka tortishni o’z ichiga olgan yangi modda kiritildi. Qozog’iston respublikasi hududiy yaxlitligini noqonuniy, kostitututsiyaga zid ravishda o’zgartirishga chaqiriqlar, dezintegratsiya (yaxlit hududni bo’laklarga bo’lish) jinoiy javobgarlikka tortish uchun asos bo’ladigan harakatlar deb hisoblanadi”, – degan edi yangi qonun loyihasini izohlagan Bosh prokuratura boshqaruv departamenti boshlig’i Arman Ayaganova.
Keyinchalik 7 may kuni yana bir qonun loyihasi qabul qilindi. Mazkur qonun loyihasi bo’yicha endilikda Qozog’istonda “shov-shuv ko’tarish” va “tartibsizliklar” keltirib chiqaruvchi yolg’on xabarlarni qasddan tarqatgani uchun ozodlikdan mahrum etish jazosini joriy etildi.
Agar tarqatilgan yolg’on xabar tufayli jamoat tartibi buzilsa yoki zarar etkazilsa, u holda aybdor shaxsni eng kam ish haqini 1000 barobari miqdorida jarimaga tortiladi, bu esa deyarli ikki million tanga degani. Agar yolg’on xabar o’zaro til biriktirib olgan guruh tomonidan tarqatilsa, u holda ish ancha jiddiy bo’lib – fitnachilarni etti yilgacha qamoqqa tashlashlari mumkin. Agarda jinoyat favqullotda holatda yoki ommaviy tadbirlar vaqtida sodir etilsa, aybdorlar 10 yilga ozodlikdan mahrum etilishlari mumkin bo’ladi.
Bu ikki qonun loyihasi ortidan 4 iyun kuni yana bir qonun qabul qilindi. Bu qonun loyihasi bo’yicha endilikda hukumatga qarshi fikr bildirgan yoki Allohga iymon keltirib, Alloh nozil qilgan qonunlar asosida yashamoqchi bo’lgan “ekstremist va terroristlarni” yanada keng va kuchli ravishda ta’qib qilish va uzoq muddatga qamoqqa tashlash imkoni paydo bo’ldi.